zondag 8 februari 2026 om 16:00 uur

Het in microtonale muziek gespecialiseerde Ensemble SCALA bestaat normaal gesproken uit zeven musici. Speciaal voor dit concert wordt het microtonale instrumententrio van dit ensemble uitgelicht, namelijk de 31-toonsgitaar, de 96-toonspiano (Carrillo-piano) en het 31-toonsorgel (Fokker-orgel). Gitarist Stefan Gerritsen, pianiste Anne Veinberg en organist Ere Lievonen voeren trio’s , duo’s en solowerken uit en geven de toehoorders een mooie gelegenheid om deze markante instrumenten beter te leren kennen. Deze ‘harde kern’ van Ensemble SCALA bestaat uit microtonale instrumenten waarop kleinere toonafstanden gespeeld kunnen worden – veel meer dan de gebruikelijke twaalf op bijvoorbeeld een piano. Het gevolg is een botsing van verschillende microtonale werelden, maar ook een samensmelting – als een betoverende en caleidoscopische paddotrip. 

In dit programma hoort u hoe verschillend componisten uit alle windstreken met dit ongekende kleurenpalet zijn omgegaan.

programma

Bill Alves (1960) – On the Motions of Pendulums (2021)
René Uijlenhoet (1961) – Oorgetuige (2025) 
Brechtje van Dijk (1993) – Manoeuvre (2016) 
Sebastian Dumitrescu (1989) – Noctilucens (2022) 
Lauri Supponen (1988) – Spring scram (2014) 
pauze 
Joachim F.W. Schneider (1970) – Drei Gassenhauer (2019) 
Sebastian Dumitrescu (1989) – The secret manuscript of J.J. Froberger (2021) 
Anne Veinberg (1986) – Carrillooooooo (2026) 
Charles van Hemelryck (1981) – Lamentations (2014) 
Aart Strootman (1987) – Narcolepsie (2017/2025) 
Stirling Rutty – Machines (2021)

Tijdens het concert zullen de musici toelichting geven op de composities en de werking van het microtonale instrumentarium demonstreren.

Stefan Gerritsen is een veelzijdige klassieke gitarist met een repertoire dat zich uitstrekt van oude muziek tot de nieuwste composities, niet zelden aan hem opgedragen. Naast de klassieke gitaar bespeelt hij ook een zogenaamde 31-toongitaar, een instrument gebaseerd op het stemmingssysteem van de Nederlandse wetenschapper Christiaan Huygens ( 17e eeuw). Dit instrument leent zich door zijn zuivere tertsen uitstekend voor muziek uit de Renaissance en Barok, maar ook voor nieuwe klankwerelden zoals goed is te horen is in de composities voor  microtonaal ensemble Scala, waarin hij naast de akoestische ook een elektrische 31-toon gitaar speelt. 

Stefan concerteert in binnen en buitenland, met verschillende ensembles en als solist. Stefan was finalist in verschillende gitaarconcoursen en won in november 2006 de tweede prijs van het internationale gitaarconcours van Zwolle. Hij was vele malen te beluisteren op radio en televisie in zeer uiteenlopende muzikale stijlen.

Multi-instrumentalist Ere Lievonen is veelgevraagd toetsenist in allerlei bezettingen. Geboren in Finland, begon hij al op jonge leeftijd met zijn muziekstudie. Hij voltooide zijn studies in Nederland, waar hij sinds 1997 woont en waar hij diploma’s behaalde in orgel- en klavecimbelspel, historische piano’s, oude muziek en hedendaagse muziek aan de conservatoria van Amsterdam, Utrecht en Den Haag.

Hij is actief als uitvoerend musicus op klavecimbel, piano, fortepiano en orgel, en als componist en arrangeur. Daarbij is hij gespecialiseerd in hedendaagse muziek, met name hedendaagse muziek op klavecimbel en andere historische instrumenten. Microtonale muziek is een speciaal interessegebied voor Ere Lievonen. Sinds 2009 is hij organist van het unieke microtonale Fokker-orgel in het Muziekgebouw aan het IJ in Amsterdam. Hierdoor is hij uitgegroeid tot een van de meest vooraanstaande vertolkers van microtonale muziek ter wereld.

(C) RVA van Loon

Anne Veinberg is een veelzijdige pianiste, die bekend om haar innovatieve benadering van muziek en haar vermogen om klassieke en hedendaagse stijlen te verbinden. Oorspronkelijk afkomstig uit Australië en nu gevestigd in Nederland, heeft ze een sterke reputatie opgebouwd als expressieve muzikante met een focus op samenwerkingen en experimenten.

Ze treedt regelmatig op in binnen- en buitenland, zowel tijdens gerenommeerde festivals voor hedendaagse muziek als in onconventionele settings. In 2022 voltooide ze een tournee met de prijswinnende ARquatic van CodeKlavier en Felipe Ignacio Noriega, uitgevoerd in botanische tuinen door heel Nederland. Anne brengt muziek graag buiten de concertzaal, waardoor ze een breed publiek weet te bereiken.

18 januari 2026 om 16:00 uur

In het programma Sterren van de Hemel staan twee premières van Nederlandse bodem centraal, Riflesso sull’aria van Richard Rijnvos en Woord van Piet-Jan van Rossum. Beide componisten hanteren hetzelfde artistieke vertrekpunt: ze laten zich in hun nieuwe werk inspireren door Trois Poèmes de Mallarmé, een liederencyclus voor sopraan en ensemble van de door hen beiden zeer bewonderde Maurice Ravel. Het streven van Rijnvos en van Rossum is om tot een hedendaagse én authentieke reflectie op dit meesterwerk te komen. Van Ravel-pastiches zal dus geen sprake zijn. Bijzonder aan Sterren van de Hemel is, dat naast de nieuwe werken ook de Ravel-cyclus uitgevoerd wordt: een spannende confrontatie tussen oud en nieuw.

Rijnvos gaat in zijn Riflesso sull’aria een band met Trois Poèmes de Mallarmé aan, door de bezetting ervan te adopteren. Op basis hiervan komt hij tot 12 liederen die als vintage Rijnvos klinken en die in sfeer contrastrijker zijn dan de serene, impressionistische Ravel-cyclus. Hij laat zich hierin mede inspireren door Igor Stravinsky’s aforistische Trois Poésies de la Lyrique Japonaise, een werk dat zijn bezetting met de Ravel-cyclus deelt en in dezelfde tijd is ontstaan. Van Rossum kiest qua instrumentatie in zijn nieuwe le feu rouge foncé een iets ander pad. Hij neemt de instrumentale bezetting van de Ravel-cyclus over, maar ziet af van een rol voor de sopraan. Of het daarmee tot een soort van Lieder ohne Worte komt is nog niet te zeggen. Zeker is wel dat van Rossums bewondering voor Ravel hooguit gevoileerd zal doorklinken; zijn muziek kenmerkt zich, evenals die van Rijnvos, door een onmiskenbaar eigen signatuur. 
In Sterren van de Hemel hoort u naast beide premières en de cyclus van Ravel, tevens de cyclus van Stravinsky uit. Daarmee ontstaat een programmaopzet die tijdsgrenzen slecht. Ter completering van het geheel klinken er daarnaast nog twee laat 20ste eeuwse werken die als intermediair tussen nieuw en ouder repertoire fungeren: Aldo Clementi’s verstilde Impromptu voor klarinet en strijkkwartet, en Franco Donatoni’s spectaculaire Het voor fluit, basklarinet en piano. Het vocale aandeel van het programma tenslotte, wordt verzorgd door de gevierde sopraan Keren Motseri. 

Programma

Igor Stravinsky – Trois Poésies de la Lyrique Japonaise (1912-1913)   
sopraan, 2 fluiten, 2 klarinetten, strijkkwartet, piano
Piet-Jan van Rossum – woord (2025)
2 fluiten, 2 klarinetten, strijkkwartet, piano
Maurice Ravel – Trois Poèmes de Stéphane Mallarmé (1913)  
sopraan, 2 fluiten, 2 klarinetten, strijkkwartet, piano 
pauze
Aldo Clementi – Impromptu (1979)  
klarinet, strijkkwartet
Richard Rijnvos – Riflesso sull’aria (2025) 
sopraan, 2 fluiten, 2 klarinetten, strijkkwartet, piano

Het Ives Ensemble speelt de beste moderne kamermuziek in de meest pure vorm. Met de eigenzinnige Amerikaanse componist Charles Ives als inspirator, kiest het voor oorspronkelijkheid en kwaliteit, voor muziek van blijvende impact. Daarbij is er niet alleen oog voor de nieuwste ontwikkelingen, maar ook voor noten van even geleden. Met één been in de 20e eeuw, één been in de 21e eeuw en vooruitkijkend naar de 22e eeuw, richt het ensemble zich op historische muziek van onze tijd, muziek die we in de toekomst zullen waarderen als ons cultureel erfgoed. Legendarische componisten als John Cage en Aldo Clementi schreven werk voor het ensemble, en ook nu onderhoudt het ensemble nauwe banden met toonaangevende componisten met wie het zich verwant voelt. Dit resulteert in zeer uiteenlopende, steeds verrassende programma’s, die het publiek tot intensief luisteren uitnodigen. 

Het Ives Ensemble maakte naam met baanbrekende uitvoeringen en registraties van werk van John Cage en Morton Feldman, maar is evenzo bekend om zijn overige repertoire dat zich kenmerkt door originaliteit en een onderzoekende geest. Verder onderscheidt het zich door zijn ongedirigeerde werkwijze en flexibele bezetting, zijn doorwrochte programmering en zijn brede, interdisciplinaire belangstelling. In zijn inmiddels bijna 40-jarige carrière speelde het ensemble op vooraanstaande podia en festivals in binnen- en buitenland, produceerde het succesvolle eigen festivals, en werkte het samen met talloze componisten. Het laatste decennium betrof dat onder anderen: Terry Riley, Alvin Lucier, Piet-Jan van Rossum, Cassandra Miller, Joanna Bailie en Richard Rijnvos. Daarnaast bracht het ensemble tot dusver 19 alom geprezen cd-registraties uit, onder meer bij het legendarische Zwitserse HatHut-label en de Nimbus Alliance. 

De Israëlische Keren Motseri is een veelzijdige en veelgevraagde sopraan met een repertoire dat loopt van de Renaissance tot en met de 21e eeuw. Recente highlights zijn optredens op het Lincoln Festival in New York met een uitvoering van Yitzhak Rabins Chronicle of an Assassination, een portret van Pierre Boulez met het Asko|Schönberg Ensemble en Bachs Hohe Messe op het Jerusalem Bach Festival. Twee jaar geleden had zij haar debuut bij de Nationale Opera bij de productie van Stockhausens Aus Licht. Als specialiste in de interpretatie van hedendaagse muziek werkte ze in heel Europa samen met componisten als Kaija Saariaho, Steve Reich en Louis Andriessen.